Marcin o 19:56, 14 lis 2009

Marcin — Sat, 14 Nov 2009 19:56:39 GMT

← Poprzednia wersja		Wersja z dnia 19:56, 14 lis 2009
Linia 1:		Linia 1:
-	~~[[Kategoria:Biogramy]]~~
	[[Kategoria:Średniowiecze]]		[[Kategoria:Średniowiecze]]
-
	=Elyan Caspar=		=Elyan Caspar=
	Kanonik, pierwszy drukarz wrocławski, wydrukował pierwsze teksty w języku polskim.		Kanonik, pierwszy drukarz wrocławski, wydrukował pierwsze teksty w języku polskim.

Marcin: Nowa strona: Kategoria:Biogramy Kategoria:Średniowiecze =Elyan Caspar= Kanonik, pierwszy drukarz wrocławski, wydrukował pierwsze teksty w języku polskim. Caspar Elyan urodził się w...

Marcin — Sun, 21 Sep 2008 20:40:40 GMT

Nowa strona: Kategoria:Biogramy Kategoria:Średniowiecze =Elyan Caspar= Kanonik, pierwszy drukarz wrocławski, wydrukował pierwsze teksty w języku polskim. Caspar Elyan urodził się w...

Nowa strona

[[Kategoria:Biogramy]]
[[Kategoria:Średniowiecze]]

=Elyan Caspar=
Kanonik, pierwszy drukarz wrocławski, wydrukował pierwsze teksty w języku polskim.

Caspar Elyan urodził się w Głogowie około 1430 r. O jego dzieciństwie nic pewnego nie wiadomo. W 1451 r. udał się na studia do Lipska, gdzie został immatrykulowany jako ''„natione Polonus”''. Przez cztery lata studiował tam na Wydziale Sztuk. We wrześniu 1455 r. Elyan zdał wymagane egzaminy i uzyskał stopień bakałarza sztuk wyzwolonych. Potem udał się na dalsze studia do Krakowa, gdzie w półroczu letnim 1461 r. został wpisany w poczet studentów jako ''„Casper Elyan de Glogovia Maiori”''. Przez kilka lat słuchał wykładów miejscowych profesorów studiując prawo kanoniczne.
W 1467 r. Elyan przeniósł się na uniwersytet w Erfurcie. Studia ukończył około 1470 r. jako bakałarz prawa kanonicznego i sztuk wyzwolonych. Uzyskał również licencjaturę, czyli prawo wykładania na wyższych uczelniach. Wykładów jednak nie podjął. Już podczas pobytu w Erfurcie Elyan zapoznał się z trudną i dosyć tajemniczą wówczas sztuką drukarską. Prawdopodobnie drukarstwa uczył się również w Kolonii. Po ukończeniu studiów i uzyskaniu święceń kapłańskich osiedlił się we Wrocławiu, gdzie poświecił się stanowi duchownemu, początkowo jako kantor w kościele św. Krzyża. Z pomocą kapituły przy kościele. uruchomił w 1475 r. drukarnię (Drukarnia Świętokrzyska). W tym samym roku wydał statuty synodalne biskupów wrocławskich (''Statuta synodalia episcoporum Wratislaviensiums''). Zamieścił w nich trzy codzienne modlitwy w języku polskim: ''Otcze nas'', ''Zdrowaś Maria milostczi'' i ''Vyarze w Boga Otcza''. Były to pierwsze teksty drukowane w języku polskim i świadczyły o dużej jeszcze wówczas obecności Polaków na Śląsku.
C. Elyan wydał ogółem co najmniej 9 ksiąg. W 1483 r. zakończył działalność wydawniczą. Był już zresztą w tym czasie kanonikiem i prałatem. W tymże roku udał się do Rzymu, gdzie przebywał przez trzy lata. W 1486 r. udał się w drogę powrotną. Do Wrocławia jednak nie dojechał. Zmarł w drodze.

<small>
Literatura: H. Barycz, Elyan. Elian. '''Helian Kacper''' [w:] '''Polski Słownik Biograficzny''';
M. Burbianka, '''Badania nad warsztatem Kaspra Elana''' [w:] '''„Roczniki Biblioteczne”''', R. 14, 1970;
K. Dziatzko, '''Casper Elyan, Breslauer erster Drucker''', Wrocław 1979; B. Kocowski, '''Rozwój badań nad początkami drukarstwa na Śląsku''', [w:] '''500-lecie polskiego słowa drukowanego na Śląsku''', Wrocław 1978; B. Kocowski, '''Zarys dziejów drukarstwa na Dolnym Śląsku''' [w:] '''„Sobótka”''', R. II, 1947; H. Szczegóła, '''Kasper Elyan z Głogowa pierwszy polski drukarz''' [w:] „Nadodrze”, nr 12, 1960; H. Szczegóła, '''Koniec panowania piastowskiego nad środkową Odrą''', Poznań 1968; H. Szwejkowska, '''Książka drukowana XV - XVIII wieku. Zarys historyczny''', Warszawa 1980; W. Urban, '''Autograf Kaspra Elyana''' [w:] '''„Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne”''', t. I, z. 2, Lublin 1960.</small>

Janusz Chutkowski '''[EZG z 1, 1993 – Elyan Caspar]'''; Red. 2008

Elyan Caspar - Historia wersji

Marcin o 19:56, 14 lis 2009

Marcin: Nowa strona: Kategoria:Biogramy Kategoria:Średniowiecze =Elyan Caspar= Kanonik, pierwszy drukarz wrocławski, wydrukował pierwsze teksty w języku polskim. Caspar Elyan urodził się w...