Marcin: Nowa strona: Kategoria: Historia polityczna i społeczna Kategoria: Archiwalia, sfragistyka i heraldyka, numizmatyka =Grosz głogowski= Rozwój miast i rozszerzenie się skali operacji han...

Marcin — Wed, 11 Nov 2009 22:35:23 GMT

Nowa strona: Kategoria: Historia polityczna i społeczna Kategoria: Archiwalia, sfragistyka i heraldyka, numizmatyka =Grosz głogowski= Rozwój miast i rozszerzenie się skali operacji han...

Nowa strona

[[Kategoria: Historia polityczna i społeczna]]
[[Kategoria: Archiwalia, sfragistyka i heraldyka, numizmatyka]]
=Grosz głogowski=

Rozwój miast i rozszerzenie się skali operacji handlowych wymagało wprowadzenia pełnowartościowej, ustabilizowanej i budzącej zaufanie monety. Pieniądzem takim był srebrny grosz (z łac. grossus - gruby), który przybył na Śląsk z Czech. Grosz praski bity od l300 r. przez Wacława II i był monetą przewyższającą denara zarówno pod względem wagi jak też siły nabywczej. Ważył siedmiokrotnie więcej niż denar, co sprawiało, że jako mocny pieniądz przyjął się szybko i przez półtora stulecia był nieomal wyłączną monetą na Śląsku. Z połowy funta srebra bito kopę groszy. Nieco później grosze bił w Polsce Kazimierz Wielki. Stopa mennicza równała się wówczas 48 groszom z grzywny (ok. l83,5 g) srebra.
Książę Zygmunt Jagiellończyk, który przybył do Głogowa w l502 r. zastał w opłakanym stanie zarówno finanse księstwa jak i zamek głogowski. Przywilej Władysława II, króla Czech i Węgier, zezwalał mu na otwarcie w Głogowie mennicy, (l9 XI l502). Do bicia monet stosowano wówczas urządzenie wynalezione w końcu XV w. w czeskim mieście Jachymov (niem. Joachimsthal - stąd talar), w którym na arkusz srebrnej blachy spadał (jak w kafarze) ciężki stempel wybijający jednym uderzeniem monetę z głębokim reliefem po obu stronach. Mennica głogowska biła halerze (nazwa od miasta Hall w Szwabii) stanowiące monetę zdawkową o nominale l/l2 grosza, a od l505 r. także grosze głogowskie. Bity w srebrze grosz głogowski o średnicy 24,8 mm ważył l,88 g. Awers przedstawia w polu wyobrażenie orła w koronie otoczonego napisem: SIGISMVNDVS DVX GLOGOVIE. Jego kształt, przypominający godło ze sztandaru Kazimierza Jagiellończyka, znacząco różni się od późniejszego orła z reliefu w kaplicy zygmuntowskiej na Wawelu. Rewers zajmuje herb Litwy. Pod nim data, a wokół napis: KAZIMIRI R. POLONIE NATVS.


'''Literatura:''' 
J. Chutkowski, ''Dzieje Głogowa'', T. I, Legnica 1991; 
C. Noniewicz, ''Co znaczy pieniądz'', Warszawa l977; 
T. Kałkowski, ''Tysiąc lat monety polskiej'', Kraków l989. 


'''Jerzy Herman''' [EZG z. 10, 1993 – '''''Grosz głogowski''''']

Grosz głogowski - Historia wersji

Marcin: Nowa strona: Kategoria: Historia polityczna i społeczna Kategoria: Archiwalia, sfragistyka i heraldyka, numizmatyka =Grosz głogowski= Rozwój miast i rozszerzenie się skali operacji han...