Marcin: Nowa strona: Kategoria:Okres nowożytny (1500-1945) Kategoria:Historia polityczna i społeczna =Katarzyna Ochstat (Telniczanka)= Konkubina królewicza Zygmunta Jagiellończyka, następnie ...

Marcin — Fri, 14 Nov 2008 09:07:34 GMT

Nowa strona: Kategoria:Okres nowożytny (1500-1945) Kategoria:Historia polityczna i społeczna =Katarzyna Ochstat (Telniczanka)= Konkubina królewicza Zygmunta Jagiellończyka, następnie ...

Nowa strona

[[Kategoria:Okres nowożytny (1500-1945)]]
[[Kategoria:Historia polityczna i społeczna]]
=Katarzyna Ochstat (Telniczanka)=

Konkubina królewicza Zygmunta Jagiellończyka, następnie żona podskarbiego koronnego Andrzeja Kościeleckiego.

Katarzyna Ochstat, zwana Telniczanką, ur. około 1480 r., była Czeszką i pochodziła zapewne ze wsi Telnice na Morawach (powiat brneński). Prawdopodobnie nie była szlachcianką i akta miejskie tylko przez grzeczność nazywają ją panią i szlachetną (''„die edle Frau Katrine Telniczerin”''). Wiadomo na pewno, że Katarzyna Ochstat przebywała na zamku w Głogowie jako konkubina Zygmunta I. Z tego nieformalnego związku urodził się syn Jan, późniejszy biskup wileński, oraz córki Regina (późniejsza żona Hieronima Szafrańca z Pieskowej Skały) i Katarzyna (późniejsza żona Jerzego III, hrabiego Montfortu). Osoba Telniczanki uwidoczniona jest w księdze wydatków Zygmunta jako księcia głogowskiego. Dzięki hojności późniejszego króla Katarzyna posiadała znaczny majątek. 29 X 1509 Telniczanka kupiła za pośrednictwem Jana Bonera, rajcy krakowskiego, kamienicę na ulicy Brackiej w Krakowie (dom Pod Białą Głową). W 1510 r. Zygmunt wydał Katarzynę Ochstat za Andrzeja Kościeleckiego, podskarbiego wielkiego koronnego, pomimo opozycji jego rodziny i oburzenia braci, senatorów. Z małżeństwa tego urodziła się Beata Kościelecka, późniejsza żona księcia Eliasza Ostrogskiego (urodziła się w 1515 r., już po śmierci podskarbiego; plotki głosiły, że jest córką króla Zygmunta Starego).

Po owdowieniu w 1515 r. Katarzyna Telniczanka przebywała przeważnie na dworze swego syna, biskupa Jana. Mimo podeszłego wieku „lubowała się w strojach i klejnotach” i uczestniczyła chętnie w zabawach młodzieży. W kołach dworskich opowiadano, że trudniła się uprawianiem pokątnej sztuki lekarskiej i czarami. W 1515 r. otrzymała w dożywocie duże wsie pod Krakowem Słomniki i Rakowice, a w 1517 r. na wychowanie swojej córki dom w Krakowie przy ulicy Grodzkiej koło Kolegium Iurystów.

Katarzyna zmarła w końcu sierpnia lub na początku września 1528 r. w Wilnie. Zwłoki jej przywiózł do Krakowa kanonik wileński Erazm Eustachy i 11 grudnia odbyły się tam uroczystości pogrzebowe.


'''Literatura:''' 
Z. Boras, ''Zygmunt Stary w Głogowie'', Katowice 1983; 
W. Pociecha, ''Królowa Bona (1494-1557)'', t. II, Poznań 1949; 
J. Przeździecki, ''Jagiellonki polskie w XVI w.'', Kraków 1868, t. I, s. 1-9.


'''Krzysztof Nowak''' [EZG z. 12, 1994 Katarzyna '''''Telniczanka'''''], Red. 2008

Katarzyna Ochstat (Telniczanka) - Historia wersji

Marcin: Nowa strona: Kategoria:Okres nowożytny (1500-1945) Kategoria:Historia polityczna i społeczna =Katarzyna Ochstat (Telniczanka)= Konkubina królewicza Zygmunta Jagiellończyka, następnie ...