Dolny Śląsk - dziedzictwo przeszłości utrwalone w zabytkach

Niederschlesien - die Erbschaft der Vergangenheit in Denkmälern verewigt

Lower Silesia - inheritance of the past in remains

Bełcz  Górny
Beltacewo (XIV), Hochbeltsch (1787, 1845).

Najwcześniejsza informacja o wsi dotyczy obowiązku płacenia dziesięciny biskupstwu wrocławskiemu (XIV). Pierwszym znanym właścicielem dóbr była rodzina von Haugwitz wzmiankowana w 1618 r., w jej rękach dobra zostały utrzymane do lat 40 - tych XVIII w. Kolejnymi właścicielami byli: radca Böhm (1765), Axthausen (1787), Bernhard von Rieben (1886), Heinrich hrabia Finck von Finckenstein z Sądowla (1894), który utrzymał majątek do 1945 roku.
W latach 1765 - 1787 na terenie miejscowości odnotowano 5 kmieci, 9 - 13 zagrodników, 5 wolnych (od pańszczyzny), 3 - 2 chałupników oraz 2 rzemieślników. Ponadto młyn wodny, wiatrak, 2 domy gminne oraz folwark Kaltvorwerk należący do generała von Schlichting. Liczba mieszkańców wynosiła 186 osób.
Około poł. XIX w. była to niewielka wieś o charakterze rolniczo - hodowlanym. Wzmiankowano tu pałac, folwark pański, 31 domów, browar, gorzelnię, wiatrak, młyn wodny oraz niewielką winnicę. Bełcz Górny w tym czasie zamieszkiwało 227 osób. Podstawę utrzymania ludności stanowiły gospodarka rolna, przemysł browarniano - gorzelniany, hodowla owiec, uprawa winnicy i w niewielkim stopniu rzemiosło.
Zabudowa Bełcza Górnego w układzie ulicówki koncentruje się przy lokalnej drodze ze Ślubowa do Cieszkowic.

Wykaz zabytków architektury i budownictwa
Budynek szlifierni szkła, nr 9
Stacja trafo, pocz. XX

Charakterystyka istniejącej zabudowy

BEŁCZ GÓRNY – niewielka wieś, leżąca przy zachodniej granicy gminy z gminą Góra. Układ zabudowy ulicowy, wzdłuż głównej drogi. Zabudowa rozproszona. Zwraca uwagę duża ilość zieleni towarzyszącej zabudowaniom. Budynki przeważnie sprzed 1945 roku, parterowe, często z czerwonej cegły, nieotynkowane. Ogrodzenia zagród drewniane i metalowe.

Dokładne miejsce po pałacu w Bełczu Górnym i pałac na zdjęciu sprzed 1945 roku.

Resztki gruzu, wejście do częściowo zasypanych piwnic i pozostałość muru okalającego niegdyś majątek.

Ostatni element majątku - budynek byłej szlifierni szkła.

Pozostałość południowej bramy i polna droga Lechitów - Bełcz Górny.

Widok miejscowości.

Trafostacja z początku XX wieku i dawna gospoda (sprzed 1945 roku).

Archiwalne widokówki i zdjęcia

Historische Ansichtskarten und Fotos

Majątki rodziny von Tschammer (także właścicieli Bełcza Górnego) na Śląsku:

Bankwitz - Kreis Namslau                                                 Bąkowice - powiat namysłowski 

Dahsau - Kreis Wohlau/Guhrau                                        Daszów - powiat górowski 

Dromsdorf und Lohnig - Kreis Striegau                             Drogomiłowice i Łagiewniki Średzkie - powiat średzki 

Eichholz - Kreis Liegnitz                                                    Warmątowice Sienkiewiczowskie - powiat legnicki 

Gross-Krichen - Kreis Lüben                                            Krzeczyn Wielki - powiat lubiński 

Lederose - Kreis Striegau                                                 Różana powiat - średzki 

Polnisch-Taschammendorf - Kreis Strehlen                     Samborz powiat - średzki 

Saabor - Kreis Grünberg                                                   Zabór - powiat zielonogórski 

Tschammer-Ellguth - Kreis Gross Strehlitz                       Ligota Samborowa - powiat oleski 

Brunzelwaldau - Kreis Freystadt                                       Broniszów - powiat nowosolski 

Heidevorwerk (neben Quaritz) - Kreis Glogau                  Dzików - powiat polkowicki 

Oberquell früher Quaritz - Kreis Glogau                           Gaworzyce - powiat polkowicki 

Nieder Tschirnau - Kreis Guhrau                                      Czernina Dolna - powiat górowski 

Reisicht - Kreis Goldberg                                                  Rokitki - powiat legnicki 

Tammendorf - Kreis Goldberg                                          Groble - powiat legnicki 

Tschirbsdorf - Kreis Goldberg                                          Czernikowice - powiat legnicki 

Wittgendorf - Kreis Goldberg                                            Witków - powiat legnicki 

Porlewitz - Kreis Guhrau                                                   Parłowice - powiat rawicki 

Osselwitz und Vorwerk Teichenau - Kreis Guhrau           Osłowce - powiat górowski 

Gross Räudchen - Kreis Guhrau                                      Rudna Wielka - powiat górowski 

Strehlitz - Kreis Oels                                                         Strzelce - powiat oleśnicki 

Borganie - Kreis Schweidnitz                                            Borzygniew - powiat wrocławski 

Ketzendorf - Kreis Opeln                                                   Karłowice - powiat opolski 

Mühnitz - Kreis Oels-Trebnitz                                            Mienice - powiat trzebnicki 

Kuhnern - Kreis Striegau                                                   Konary - powiat średzki 

Brödelwitz - Kreis Guhrau/Wohlau                                    Brodowice - powiat lubiński 

Tscheschen - Kreis Guhrau                                              Cieszyny - powiat górowski 

Hengwitz - Kreis Guhrau                                                   Kobylniki - powiat górowski 

Hochbeltsch - Kreis Guhrau                                              Bełcz Górny - powiat górowski 

Hünern - Kreis Guhrau                                                      Psary - powiat górowski 

Kittlau - Kreis Guhrau                                                        Kietlów - powiat górowski 

Rahenau - Kreis Guhrau                                                   Równa - powiat górowski

Westpommern:

Latzig - Kreis Belgard                                                        Laski - powiat białogardzki 

Gross Rambin - Kreis Belgard                                          Rąbino - powiat świdwiński

Śląsk - Dolny Śląsk - Schlesien - Niederschlesien - Silesia - Zabytki Dolnego Śląska

Będę wdzięczny za wszelkie informacje o historii miejscowości, ciekawych miejscach oraz za skany archiwalnych widokówek lub zdjęć.

Wenn Sie weitere Bilder oder Ortsbeschreibungen zu dem oben gezeigten Ort haben sollten, wäre ich Ihnen über eine Kopie oder einen Scan sehr dankbar.

Tomasz  Mietlicki    e-mail  -  itkkm@o2.pl