Dolny Śląsk - dziedzictwo przeszłości utrwalone w zabytkach

Niederschlesien - die Erbschaft der Vergangenheit in Denkmälern verewigt

Lower Silesia - inheritance of the past in remains


 

Henryków - powiat żagański

vor 1945 Sprottischdorf - Kreis Sprottau

 

           

Pałac oraz zabudowa gospodarcza dawnego majątku w Henrykowie.


Pamiątkowy kamień - Privat Weg 1889.



                   

       

Pałac i dawna zabudowa gospodarcza.

                   

Elementy nagrobne na zniszczonym cmentarzu niemieckich mieszkańców miejscowości sprzed 1045 roku.

Autor fotografii Eckhard Huth z Drezna.



Henryków

Założenie pałacowo-parkowo-folwarczne położone jest w zachodniej części wsi, po północnej stronie lokalnej drogi ze Szprotawy do Niegosławic. Pałac otaczają od południa i wschodu zabudowania gospodarcze, a od północnego zachodu park. Pierwsza wzmianka dotycząca dóbr rycerskich w Henrykowie wiąże się z rodziną von Nostitz i pochodzi z połowy XVI wieku. W XVII wieku osiedlili się tu von Schobergowie, a w 1701 roku właścicielem został Johann von Knobelsdorff. Późnobarokowy pałac zbudowany został w roku 1782 przez Kaspara Adolfa von Knobelsdorffa. Od roku 1821 majątek pozostawał w rękach rodziny Neumann, która rezydowała tam do roku 1945. Na początku XIX wieku nastąpiła przebudowa wnętrz pałacowych. Z dużego hallu wydzielono wówczas mniejsze pomieszczenia i utworzono wąski korytarz prowadzący do sali położonej od strony podwórza, a następnie do dwóch klatek schodowych, wiodących na piętro i do piwnicy, rozmieszczonych symetrycznie wokół tegoż korytarzyka.

Murowany i tynkowany pałac zbudowany został na planie prostokąta, jako obiekt dwukondygnacyjny z częściowo użytkowym poddaszem, osadzony na wysokich piwnicach, zamknięty mansardowym dachem z naczółkami, krytym dachówką karpiówką. Elewacja frontowa, południowa jest dziewięcioosiowa. Pięć osi środkowych zaakcentowanych zostało trójkątnym naczółkiem przeprutym trzema małymi, prostokątnymi okienkami. Osie otworów przeplatają się naprzemiennie z biegnącymi przez całą wysokość pilastrami, zdwojonymi na narożach i na zakończeniu pięciu osi środkowych. Wejście główne do pałacu, poprzedzają wysokie schody z tralkową balustradą udekorowaną wazami. Drzwi osadzone w otworze zamkniętym łukowo wyodrębnia portal złożony z pilastrów podwyższonych o wolutowe, wystające głowice, na których rozciąga się profilowany, wygięty łukowo gzyms. Nad drzwiami umieszczono medalion otoczony rocaillem. Podziały horyzontalne wyznacza bonionwany cokół oraz krótkie gzymsiki podokienne i delikatnie profilowany gzyms wieńczący. Elewacja północna jest podobna do fasady. Różni się jedynie formą schodów poprzedzających wejście oraz rozwiązaniem partii dachu w miejscu naczółka. Zamiast niego widoczne jest okno powiekowe.

Krótsze elewacje boczne są czteroosiowe, za to trzykondygnacyjne, gdyż ostatnia kondygnacja wchodzi w partię użytkowego poddasza, doświetlonego prostokątnymi, pełnowymiarowymi oknami. Część otworów pozostawiona została obecnie w formie blend.

Wnętrze jest dwutraktowe z westybulem w przyziemiu po stronie południowej i rozlokowanymi przy jego ścianach klatkami schodowymi. Wokół korytarza i hallu rozciągają się poszczególne pomieszczenia pałacu. Westybul jest sklepiony krzyżowo. W salach piętra zachował się częściowo wystrój sztukatorski sufitów.

Po II wojnie światowej, jak wszystkie inne majątki, i ten przeszedł na rzecz Skarbu Państwa w zarządzie PGR, a od początku lat 90. XX wieku zarządzała nim Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa. Obecnie pałac jest w rękach prywatnych, prowadzone są w nim prace remontowe.

Izabela Ciesielska
Źródło:
"Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego"


Śląsk - Dolny Śląsk - Schlesien - Niederschlesien - Silesia - Zabytki Dolnego Śląska

Będę wdzięczny za wszelkie informacje o historii miejscowości, ciekawych miejscach oraz za skany archiwalnych widokówek lub zdjęć.

Wenn Sie weitere Bilder oder Ortsbeschreibungen zu dem oben gezeigten Ort haben sollten, wäre ich Ihnen über eine Kopie oder einen Scan sehr dankbar.

Tomasz  Mietlicki    e-mail  -  itkkm@o2.pl