Stary Kisielin - powiat zielonogórski

vor 1945 Altkessel früher Polnisch Kessel - Kreis Grünberg

Kościół parafialny p.w. Matki Bożej Wspomożenia Wiernych, jego wnętrze oraz "Stary Kocioł" - Pub.

Autor fotografii Eckhard Huth z Drezna.

Stary Kisielin - Pałac

Pałac w Starym Kisielinie położony jest na wschodnim krańcu wsi. Budynek pałacu stanowi element dominujący założenia. Od południa przylega do niego park, a od zachodu sąsiaduje z dawną zabudową folwarczną. Do naszych czasów nie zachowała się niestety kaplica grobowa wzniesiona w 1864 roku, poświęcona pamięci Carla Ludwiga von Stosch. Obecnie pałac jest siedzibą Archiwum Państwowego.

Pierwsza wzmianka o majątku w Starym Kisielinie (niem. Altkessel) pochodzi z 1471 roku, kiedy to Henryk XI, książę głogowski, potwierdza, iż majątkiem włada Heinz Schtoff z Przytoku. Od 1503 roku dobra należały do rodziny von Burckersdorff, a w połowie XVI wieku nabyli je bracia Fabian i Nicoli von Tschammer. W latach 1591-1712 Starym Kisielinem zarządzała rodzina von Stentsch, za której czasów powstały reprezentacyjne siedziby w Przytoku i Nowym Kisielinie. W 1712 roku posiadłość w Starym Kisielinie nabył Balthasar baron von Stosch. Przedstawiciele tego rodu władali dobrami do 1930 roku, kiedy to sprzedane zostały państwu i rozpalcelowane. Od 1935 roku w wydzierżawionym pałacu organizowane były obozy dla młodzieży (Landjahreim). Po II wojnie światowej pałac był użytkowany przez wojsko radzieckie, następnie mieściły się w nim biura PGR, a w 1959 roku stał się siedzibą Archiwum Państwowego.

Pałac w Starym Kisielinie zawdzięcza swe powstanie rodzinie von Stosch. W latach 1837-1838 Carl Ludwig Hans von Stosch wzniósł skromny dwór, usytuowany we wschodniej pierzei dziedzińca gospodarczego oraz nowe budynki folwarczne. Dwór o prostej formie, prostokątny w rzucie, piętrowy, nakryty był dachem dwuspadowym. W latach 1896-1897 za sprawą Felixa Georga hrabiego von Stoscha doszło do rozbudowy siedziby według projektu samego właściciela. Dostawiony od wschodniej strony do dworu nowy, większy człon, architekturą i wystrojem nawiązywał do renesansu francuskiego. Powiększony obiekt o wyraźnych znamionach rezydencji otrzymał plan litery „T”. Bryłę pałacu tworzą dwa piętrowe skrzydła oraz trzykondygnacyjny ryzalit. Elewacje nowego skrzydła zdobione są detalem architektonicznym. Zwróconą na południe fasadę akcentuje umieszczony centralnie ryzalit, wyróżniający się bogatą dekoracją. Umieszczono w nim wejście główne oraz otwory okienne ujęte w uszakowate obramowania, zwieńczone trójkątnym naczółkiem na kroksztynach. Natomiast elewację boczną – wschodnią przepruwają okna ozdobione trójkątnym naczółkiem i zwieńczeniem w kształcie kuli. Umieszczono na niej również herby: po lewej stronie rodu von Stosch, a po prawej rodziny von Masennbach. Z wystroju i wyposażenia pałacu zachowała się stolarka drzwiowa, klatka schodowa z 1838 roku, sztukateria sufitów, kominek z umieszczonym herbem rodu von Stosch.

Po II wojnie światowej w 1968 roku został założony trwały strop w skrzydle pałacu oraz ogrzewanie, zaś w 2004 roku wymieniono pokrycie dachowe. W obiekcie prowadzone są bieżące remonty.

Elżbieta Liczner
Źródło:
"Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego"