Kozie Doły

Dzieje miejscowości

Nazwa miejscowości ma związek z kozą, jednak nie jest pewne, czy forma „Kosiadel” używana do XX w., jest zniekształceniem wcześniejszej - „Kozie Doły”. Wieś leży ok 11 km na północ od Głogowa. Na dawnych mapach w pobliżu Kozich Dołów widać las pośród pól oraz kilka wiatraków. W znajdującym się we wsi majątku była gorzelnia i browar. Na przełomie XIX i XX w. wybudowano tu mleczarnię oraz dzwonnicę. Obydwa obiekty, oprócz wiatraków, stały się znakami rozpoznawczymi miejscowości. 

W 1937 r. Kozie Doły włączone zostały do powiększonej wówczas gminy Chociemyśl. Równocześnie zmieniono słowiańsko brzmiące nazwy na niemieckie. Odtąd gmina nazywała się Dammfeld, a Kozie Doły – Grünau, czyli zielone błonia. W 1944 r. niemieckie władze wyznaczyły łuk, na którym miał być wykopany rów przeciwczołgowy, w odległości około 10 km od Głogów. Do jego wykonania wykorzystywano głównie robotników przymusowych i jeńców, a także miejscowych. W rejon Kotli dostarczono też młodych Polaków z Warszawy (po kapitulacji Powstania Warszawskiego).

Na początku 1945 r. ludność niemiecka ewakuowała się w głąb Niemiec. Od lutego toczono tu zacięte walki. W ich wyniku Armia Czerwona wyparła wojsko niemieckie i zajęła miejscowości z terenu obecnej gminy Kotla. Nowi mieszkańcy wsi pochodzili głównie z Kresów (powiat Zaleszczyki). Jako pierwsza, 17 czerwca 1945 r. osiedliła się tu rodzina Lewickich. Według relacji Czesławy Kierzyk (z d. Lewicka) żyło tu wtedy kilka rodzin niemieckich oraz „milicjant Jan Paluszkiewicz, który znęcał się nad Niemcami”. Domy były rozgrabione. Niemcy zostali ostatecznie wysiedleni w 1946 r. 

Początkowo osadnicy nazywali wieś: Siodłów. Na pamiątkę osiedlenia się postawili krzyż i wybudowali kapliczkę przy dzwonnicy. Polacy z Kresów kultywowali dawne zwyczaje. Nowym stało się bicie dzwonu na pogrzeb i podczas pożaru. W 1949 r. uruchomiono mleczarnię, która dawała zatrudnienie i generowała ruch w wiosce – codziennie zjawiali się tu dostawcy mleka z okolic. W 1969 r. włączona została do OSM w Brzegu Głogowskim, niestety w 1993 r. ogłosiła upadłość.

Źródła: kotlacitive.pl, glogow.pl, glogauerheimatbund.de, A. Bok, W. Najgebauer

usemap

Używamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki. Polityka prywatności