Kim
jesteśmy?
Stowarzyszenie
o nazwie “Towarzystwo Ziemi Głogowskiej” jest dobrowolnym
zrzeszeniem o celach niezarobkowych. Działa ono na rzecz miasta Głogowa
i regionu. Jego główne cele statutowe to: wyzwalanie i pobudzanie
inicjatyw społecznych, popieranie i upowszechnianie kultury, twórczości
artystycznej i naukowej, działalność wydawnicza, popularyzowanie
wiedzy o mieście i regionie, inicjowanie i prowadzenie badań
naukowych.
Poprzednikiem
TZG było powołane do życia już w grudniu 1945 Koło Kulturalno-Oświatowe.
Głównym założycielem był Adam Królak, ówczesny
wiceburmistrz, działacz kulturalny, zapalony badacz i popularyzator
wiedzy o Głogowie i okolicach. Postępująca stalinizacja zahamowała z
czasem wielostronną działalność tego stowarzyszenia. W 1951 r. kilku
działaczy koła utworzyło Towarzystwo Ziemi Głogowskiej, stawiając
sobie szersze zadania m.in. współudział w odbudowie miasta. Ówczesne
realia polityczne doprowadziły wkrótce do rozproszenia Towarzystwa na
kilka różnych organizacji, w których działały zresztą przeważnie
te same osoby. Nieformalna działalność miała większe znaczenie niż
statutowa. Dopiero w styczniu 1965 r. urzeczywistnił się postulat połączenia
mniej lub bardziej formalnych grup w jedno stowarzyszenie pod nazwą Głogowskie
Towarzystwo Kultury. Jego zasługi dla miasta pozostają
niekwestionowane. Można wymienić choćby organizowanie sesji
popularno-naukowych i wystaw, utworzenie Izby Muzealnej oraz następnie
współudział w organizacji muzeum, powołaniu społecznego komitetu
budowy Pomnika Dzieci Głogowskich i ogłoszeniu konkursu na odbudowę
Starego Miasta. W r. 1977 w miejsce GTK powołano Towarzystwo Miłośników
Głogowa, pod przewodem dotychczasowego prezesa GTK Mieczysława
Kaczkowskiego. Pod tą nazwą funkcjonowało ono do września 1995
r., kiedy to sejmik powziął uchwałę o powrocie do istniejącej w
początkach lat 50. nazwy Towarzystwo Ziemi Głogowskiej. W istocie
sfera zainteresowań członków obejmowała również teren byłego
powiatu (w granicach do 1950 r.). Aktywność TMG w latach osiemdziesiątych
nie była zbyt duża. Natomiast od 1991 r. notuje się wyraźne i rosnące
ożywienie inicjatyw.
Pierwszym
“hitem” były cykliczne prelekcje dotyczące historii
miasta. Ich drukowane streszczenia nasunęły dr Januszowi
Chutkowskiemu pomysł wydawania zeszytowej serii o nazwie
“Encyklopedia Ziemi Głogowskiej”. Towarzysząca jej
“Biblioteka EZG” przerosła z czasem - w sensie zaangażowania
pracy i środków -wydawnictwo zeszytowe. Natomiast działalność wykładowcza
prowadzona była nieregularnie.
|
do
góry
|
Władze
TZG
Władze TZG tworzy 21 osobowa Rada oraz wybrany z niej 12 osobowy Zarząd.
Na sejmiku sprawozdawczo-wyborczym w dniu
9.03.2013 r. wybrano następujące władze:
Rafael
Rokaszewicz – Prezes
Antoni
Bok – Wiceprezes
Wiesław
Maciuszczak- Wiceprezes
Dariusz
Czaja – Wiceprezes
Alicja
Gorajewska - Sekretarz
Róża
Lewicz - Skarbnik
Krzysztof
Czapla – Członek
Zarządu
Zbigniew Mazurek - Członek
Zarządu
Piotr
Weryszko - Członek Zarządu
Ireneusz Dominak - Członek
Zarządu
Mateusz
Zieliński - Członek Zarządu
Dariusz Jarosz -
Członek Zarządu
oraz
Komisję Rewizyjną i Sąd
Koleżeński:
do
góry
|
Działalność
Działalność
Towarzystwa określa statut. Niemniej życie przynosi stale modyfikacje
i nowe formy aktywności. Faktyczna działalność w głównych punktach
przedstawia się dziś następująco:
1.
Wydawnictwa
2.
Biblioteka Multimedialna (dostępna na stronie TYG),
3.
Biblioteka Regionalna
4.
Kronika Towarzystwa.
5.
Działalność wykładowcza.
6.
Współpraca w mieście, regionie i ponadregionalna (również
zagraniczna): urzędy, szkoły, biblioteki, stowarzyszenia regionalne i
inne, media itd.
7.
Poradnictwo dla osób prywatnych, zwłaszcza studentów.
Towarzystwo
jako miejsce dla spotkań i kontaktów dla wszystkich którzy interesują
się przeszłością i teraźniejszością miasta i regionu.
do
góry
|
Ludzie
Adam
Królak
Mieczysław
Kaczkowski
Janusz
Chutkowski
Jerzy
Sadowski
Adam
Królak
Adam
Witold Królak (1910 Inowrocław -1980 Głogów) posiadał cechy
genialnego samouka. Trudne warunki materialne nie pozwoliły mu na dokończenie
studiów. W młodości pracował w różnych zawodach; był m.in.
redaktorem “Głosu Średzkiego” i “Nowej
Gazety”, korespondentem handlowym w Poznaniu a od 1939 r. w
Warszawie. Podczas okupacji imał się różnych zajęć i stale pogłębiał
swoje zainteresowania lingwistyczne. Po powstaniu warszawskim znalazł
się w Jarocinie, skąd w maju 1945 został wydelegowany do Głogowa, w
składzie delegacji, która miała tworzyć początki polskiej władzy w
zniszczonym mieście. Objął tu stanowisko wiceburmistrza. Zasłużył
się w odbudowie gospodarki miejskiej, a zwłaszcza w animacji życia
kulturalnego (założył Koło Kulturalno-Oświatowe, poprzednik
Towarzystwa Ziemi Głogowskiej) i trosce o ocalenie księgozbiorów, dóbr
kultury i zabytków. Po roku objął funkcję kierownika wydziału
informacji i propagandy w starostwie, później, aż do emerytury,
pracował jako księgowy.
Adam
Królak był człowiekiem o ogromnej wiedzy, nabytej głównie w wyniku
systematycznego samokształcenia. Znał kilkanaście języków obcych i
prowadził szeroko zakrojone studia lingwistyczne (opublikował w 1945
r. słownik polsko-rosyjsko-angielski). Był badaczem historii,
pierwszym który po wojnie niestrudzenie zgłębiał i popularyzował
wiedzę o przeszłości Głogowa i okolic. W 1954 r wydał pierwszy
polski przewodnik po Głogowie. Większość jego opracowań pozostała
w maszynopisach i została rozproszona. Postać, która czeka na swojego
biografa.
|
do
góry
Mieczysław
Kaczkowski
Mieczysław
Kaczkowski był jedną z głównych postaci, które odcisnęły swoje piętno
w historii powojennego Głogowa. Urodził się w r. 1938 w Delejowie, w
pow. stanisławowskim. Po wojnie rodzice znaleźli się w Nowej Soli.
Tam, w szkole średniej, zrodziły się jego zainteresowania
historyczne. Ukończył studia historyczne na uniwersytecie wrocławskim,
później przyszła fascynacja archeologią i dalsze nad nią studia.
Ona też zetknęła go z Głogowem. Miasto stało się dla młodego
archeologa jego życiową przygodą i wezwaniem. Pracowal najpierw na
stanowisku (wówczas jedyne na tym szczeblu w Polsce) Powiatowego
Konserwatora Zabytków. Począwszy od r. 1967 prowadził szeroko
zakrojone badania archeologiczne w Żukowicach, na terenie przeznaczonym
pod budowę huty miedzi. Wykazały one ciągłość osadniczą od V
wieku do czasów współczesnych. Badania te stały się dla
M.Kaczkowskiego przepustką do świata wielkiej archeologii. W 1965 ukończył
powierzone mu zadanie utworzenia Izby Muzealnej , w 1968 r. pod jego
kierownictwem powołane zostało do życia muzeum Hutnictwa i Metali
Kolorowych w Głogowie, dzisiejsze Muzeum Archeologiczno-Historyczne. W
trudnych warunkach dr Kaczkowski potrafił sprawić, że ranga tej placówki
stale rosła . W 1971 r. zapadła decyzja o odbudowie zamku Książąt Głogowskich,
przyszłej siedziby muzeum (od r. 1983)
Mieczysław
Kaczkowski kierował w latach 70. licznymi badaniami archeologicznymi w
okolicach Głogowa.
W
1976 zapoczątkowane zostały prace wykopaliskowe na głogowskim
Ostrowie Tumskim. W ciągu pięciu sezonów odkryto część grodu
piastowskiego, rozeznano jego wielkość i rozplanowanie. Przedwczesna
śmierć dr. Kaczkowskiego spowodowała przerwanie tej misji. (badania
były jednak kontynuowane).
Jego
aktywność zaznaczyła się na wielu polach. Wraz z grupą entuzjastów
utworzył w 1966 r. Głogowskie Towarzystwo Kultury, którego został
sekretarzem a następnie prezesem, był autorem koncepcji odbywających
się do dziś plenerów plastycznych pod hasłem “Człowiek chroni
i kształtuje środowisko naturalne”. Wreszcie jego zasługi dla
odbudowy piastowskiego zamku są bezsporne.
Mieczysław
Kaczkowski był autorem licznych opracowań i artykułów o tematyce
archeologicznej, wydał również informator historyczno-turystyczny po
Głogowie i okolicach.
Otrzymał
odznaczenia państwowe oraz pośmiertnie Medal za Zasługi dla Głogowa.
|
do
góry
Janusz
Chutkowski
Janusz
Chutkowski urodził się 4 stycznia 1934 r. w Warszawie. W 1955 r. ukończył
Wydział Prawa UMCS w Lublinie. Następnie pracował w Głogowie jako sędzia
a później radca prawny. W 1979 r. uzyskał stopień doktora nauk
humanistycznych w Instytucie Historycznym Uniwersytetu Wrocławskiego.
Od roku 1976 publikował w czasopismach artykuły naukowe,
popularnonaukowe i popularne, poświęcone głównie historii
regionalnej. W 1989 nakładem Towarzystw Przyjaciół Nauk w Legnicy
ukazały się jego “Dzieje Głogowa od czasów najdawniejszych do
r. 1950” (II wydanie, dwutomowe -1991), pierwsza od czasów
Juliusa Blaschkego (1913) synteza historii Głogowa. Do najważniejszych
publikacji dra Chutkowskiego należą: “Głogów. Informator
historyczny” 1992, “Herby Głogowa i księstwa głogowskiego”
1992 (współautor - Jerzy Dymytryszyn), “Głogów - polska
literatura historyczna ” II wyd.1993 ( 1994, II wyd. - wspólnie z
Markiem R. Górniakiem), “Piastowscy władcy Głogowa” 1996,
“Wędrówki po dawnym Głogowie” 1997, “Opowieści o
dawnej Legnicy” 1997, “Legendy głogowskie”1998.
Janusz
Chutkowski od r. 1990 pracował jako kustosz w głogowskim Muzeum
Archeologiczno-Historycznym. Uczestniczył w przygotowaniu wielu wystaw.
Równocześnie był członkiem władz Towarzystwa Ziemi Głogowskiej,
pomysłodawcą i redaktorem naczelnym “Encyklopedii Ziemi Głogowskiej”,
inicjatorem wielu podejmowanych tu przedsięwzięć. W uznaniu zasług w
badaniu i popularyzacji wiedzy historycznej o Głogowie doktor
Chutkowski otrzymał w 1995 r. tytuł Honorowego Obywatela Miasta Głogowa.
Posiadał również liczne odznaczenia państwowe.
Janusz
Chutkowski pracował ostatnio nad obszernym dziełem “Głogów w
XX wieku”, które traktował jako podsumowanie swojego
wieloletniego dorobku, poświęconego miastu które uznał za rodzinne.
Zmarł nagle 13 lipca 1998 r. w Głogowie.
|
do
góry
Jerzy
Sadowski
Jerzy
Bogusław Sadowski, ur. 24. października 1923 r. w Warszawie był absolwentem przedwojennego liceum: studia uniemożliwił mu wybuch
wojny. Po wyzwoleniu rozpoczął karierę zawodową jako budowniczy mostów.
Przed przejściem na emeryturę pracował na stanowisku głównego
koordynatora budowy Huty Miedzi “Głogów”. Od r. 1983 był członkiem rady a od r. 1992 prezesem Towarzystwa Ziemi Głogowskiej.
Fakt że Towarzystwo cieszy się dziś znaczną renomą we własnym mieście
i w regionie dolnośląskim, jest w dużym stopniu zasługą Prezesa, który
swoim entuzjazmem, wiedzą i otwartością horyzontów stymulował
pozytywnie grono twórczo czynnych osób. Pan Jerzy był zarazem pewnym adresem dla wszystkich którzy - prywatnie lub poprzez
Towarzystwo - szukali odpowiedzi na pytania dotyczące Głogowa i jego
historii.
Jako
autor, Jerzy Sadowski specjalizował się głównie w opracowaniach słownikowych
i biograficznych. Jego prace cechuje przykładowa rzetelność badawcza
i dbałość o prawdę szczegółu. Jest autorem licznych haseł w
“Encyklopedii Ziemi Głogowskiej”.
Ważniejsze
tytuły:
Słownik
ulic i placów Głogowa. Polsko-niemiecki i niemiecki -polski. Głogów
1993, wyd II - 1997.
Słownik
nazw miejscowości Ziemi Głogowskiej. Polsko-niemiecki i niemiecko
polski. Głogów 1994.
Zmiany
nazw miejscowości powiatu głogowskiego po roku 1945. Głogów 1994Słownik
życia gospodarczego Głogowa. (Komputerowy Bank Informacji TZG)
Jerzy
i Andrzej Sadowscy: Kolegiata w Głogowie . Głogów 1987
Jerzy
i Andrzej Sadowscy. Głogowski Słownik Biograficzny (Komputerowy Bank
Informacji TZG)
Jerzy
Sadowski otrzymał kilka odznaczeń m.in.: Krzyż Kawalerski Odrodzenia
Polski, Odznakę Zasłużonego Działacza Kultury Min. Kultury i Sztuki,
Tytuł Honorowego Obywatela Głogowa i Medal za zasługi dla woj.
legnickiego.
Zmarł
15 kwietnia 2003r.
|
do
góry |